Richtlijn burn-out arbo en de rol van de bedrijfsarts bij re-integratie

Richtlijn burn-out arbo dienstverlening bedrijfsarts in volgorde

Rol van de bedrijfsarts of arbodienstverlener

Wat is de Rol van de bedrijfsarts of arbodienstverlener?

Door vragen van onze cliënten en ophef over de uitzending van Zembla over de rol van de arbodienstverleners, is er nog veel onduidelijkheid over wat wel en niet mag worden gedeeld tussen werkgever, werknemer, behandelaar en de bedrijfsarts. Immers de Arboarts (oude naam) of bedrijfsarts maar ook de arbodienstverlener is gebonden aan regels over welke informatie er wel en niet mag worden gewisseld met de werkgever over de werknemer.
De rol van de bedrijfsarts is vastgelegd in de wet Poortwachter. Overigens zit er een belangrijk verschil tussen een arboarts en de bedrijfsarts omdat alleen deze laatste bevoegd is een consult af te nemen met de medewerker en een oordeel te vellen over diens arbeidsgeschiktheid. Een bedrijfsarts heeft een speciale opleiding gevolgd in arbeidszaken en alleen deze mogen communiceren met de werkgever over diens arbeidsgeschiktheid. De bedrijfsarts is eenvoudig op te zoeken in het BIG register.
Arboartsen worden wel vaker ingezet door arbodiensten die het niet zo nauw nemen met de regels zoals Zembla ook laat zien, maar dit zijn meestal basisartsen vaak nog in opleiding zonder wettelijke bevoegdheden.

de regels en de rol van de bedrijfsarts of arbodienstverlener
de regels over wat wel en niet mag zijn helder. Hiervoor zijn een aantal codes en regels van toepassing waaronder de Wet BIG, de Wet op de persoonsgegevens en de code gegevensverkeer en de regel samenwerking bij arbeidsverzuim en re-integratie. Volgens deze regels en codes mag een bedrijfsarts alleen informatie en advies delen over de werknemer met de werkgever over drie zaken, tw:

  1. de mate waarin de medewerker nog arbeidsgeschikt is. En waarin de werknemer dat zou kunnen verrichten.
  2. de te verwachten verzuimduur volgens zijn inschatting.
  3. de mogelijkheden die er zijn voor de werkgever om aanpassingen en maatregelen te nemen om de re-integratie te bevorderen.

Andere informatie mag de bedrijfsarts of arbodienstverlener niet delen mits met alleen de uitdrukkelijke toestemming van een werknemer. Deze toestemming van de werknemer zal dan vaak schriftelijk moeten worden vastgelegd tussen bedrijfsarts en werknemer. Dit kan een overweging zijn omdat deze aanvullende informatie soms kan helpen bij de re-integratie van de werknemer. Ondanks dit wettelijke kader gaat er toch nog veel fout bij de re-integratie van langdurig zieke werknemers volgens het UWV.

De Rol van de bedrijfsarts of arbodienstverlener is adviserend
Deze rol is objectief bepalen en adviseren in welke mate een werknemer nog arbeidsgeschikt is en aanbevelingen geven voor re-integratie aan zowel de werknemer als de werkgever. Deze objectiviteit zat al voor de uitzending van Zembla in de knel door allerlei contracten en afspraken met werkgevers. Door de constructie dat de bedrijfsarts wordt betaald door de werkgever is er al een vorm van partijdigheid wat niet altijd wenselijk is. Dit signaal heeft geleid tot een onderzoek in opdracht van het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid en het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport in 2010. Dit onderzoek is uitgevoerd door onderzoek en adviesbureau AStri samen met de Radboud Universiteit onder bedrijfsartsen, werkgevers, werknemers en samenwerkende partijen.

Conclusies en aanbevelingen
Uit dit onderzoek kwamen een paar belangrijke conclusies naar voren over misstanden op de rol van de bedrijfsarts en arbodienstverleners. Uit het onderzoek kunnen een aantal conclusies worden getrokken waarin de positie van de bedrijfsarts in de mangel kwam te zitten. Van invloed waren;

  • het type organisaties waar de bedrijfsarts voor werkt,
  • de inhoud van het contract dat was afgesloten,
  • de werksituatie van de bedrijfsarts (werkzaam bij externe- of interne arbodienst of als zelfstandig bedrijfsarts)
  • de competenties van de bedrijfsarts (onder andere kennis en vaardigheden).

Het onderzoek liet zien dat bedrijfsartsen werkzaam voor het midden- en kleinbedrijf en/of bij een externe arbodienst het vaakst in de knel zaten ten aanzien van hun rol en de afspraken met de opdrachtgever. E.e.a is vastgelegd in de procedures van de wet Poortwacher

Hoe dan wel?
De oplossing voor de huidige onduidelijke situatie over de rol van de bedrijfsarts of arbodienstverlener is het informeren van werknemers, werkgevers en behandelaars over de positie en de bevoegdheden conform de regelgeving van de wet Poortwachter. Hierin zit een moeilijkheid omdat werkgevers nog wel eens een wat strakkere hand kunnen eisen ten aanzien van de controle op zieke werkgevers met een hoog ziekteverzuim. Echter de regels zijn helder en de arbodienstverlener of de bedrijfsarts heeft zich te houden aan het beroepsgeheim en mag medische gegevens nooit zomaar delen met de werkgever. Zo liet ook het Regionaal Tuchtcollege voor de Gezondheidszorg in Zwolle nogmaals weten, in een uitspraak op 8 maart 2012, in een zaak die een werkneemster had aangespannen tegen haar bedrijfsarts die wel medische gegevens had gedeeld met de werkgever. De bedrijfsarts ging hierbij in de fout zo oordeelde het tuchtcollege en is berispt door het college.

Aanbevelingen voor bedrijfsartsen.
Een ander belangrijke aanbeveling uit het onderzoek was de noodzaak van bijscholing op het gebied van communicatieve vaardigheden voor bedrijfsartsen. De communicatie in het algemeen kreeg een onvoldoende van de onderzoekers. Tevens is er het advies gegeven om het vermogen te ontwikkelen om onafhankelijk te werken en te sturen op preventie voor ziekteverzuim voor werkgevers met name op het gebied van het psychisch of psychosomatisch verzuim. De onderzoekers gaven aan dat te vaak een conflict op het werk de oorzaak van verzuim was en kan dit vaak eenvoudig verholpen kan worden door anders met elkaar om te gaan. Bedrijfsartsen zouden hierin een adviserende rol kunnen spelen door te adviseren om leiderschapsstijlen te ontwikkelen en de cultuur van de organisatie eens onder de loop te nemen. Een pestgeval kost de werkgever al gauw €50.000 en dit kan ver strekkende gevolgen hebben voor zowel de werkgever als de werknemer.

En ook.
Een andere aanbeveling uit het rapport is om meer samen te gaan werken met behandelaars en coaches en het ontwikkeling van een duidelijkere verwijsfunctie door de bedrijfsarts. Het aantal bedrijfsartsen die verwijzen naar complementaire zorgverleners was op een handje te tellen terwijl daar ook duurzame en goede oplossingen liggen. Onderzoek heeft uitgewezen van ruim 60% van de patiënten in de wachtkamers van de artsen en specialisten in het ziekenhuis tevens naar een andere behandelaar gaan en dit niet tegen zijn of haar arts of specialist durven te vertellen vanwege de negatieve uitlatingen van de behandelende arts! Samenwerken op dit gebied was het devies volgens de onderzoekers.

Ondanks alle inspanningen is het soms toch beter voor alle partijen om afscheid van elkaar te nemen, bijvoorbeeld in conflictsituaties aangeduid met situatieve arbeidsongeschiktheid door de bedrijfsarts. En ook dat moet gewoon bespreekbaar kunnen zijn want dat geeft vaak al enorm veel lucht aan de situatie als de bedrijfsarts dit advies geeft. Een outplacement traject is dan vaak een goede oplossing waarbij de werknemer ondersteuning krijgt in het zoeken naar een nieuwe baan. De top tip voor re-integratie is dat communicatie bij langdurig verzuim de succes factor is gebleken.

Zelf aan de slag met ziekteverzuim vraag onze burn-out tips hieronder aan

Burn-out in de prive situatie? Via www.burnoutplein.nl kunt u zelf aan de slag met uw stress en of burn-out

De Rol van de bedrijfsarts of arbodienstverlener ligt vast in arboregels. Maak de regels niet belangrijk maar laat het herstel leidend zijn in de re-integratie procedure.

Lees ook het boek Gefeliciteerd met je burn-out door Marina Schriek eigenaar en oprichter van De Opening